Hồ Muối là một trong những điểm đặc biệt của vùng hoang mạc Atacama* thuộc Chile. Không gian Hồ Muối cũng là một trong yếu tố chính đã tạo ra những không gian thiên nhiên tuyệt đẹp tại các khu vực sa mạc. Salar de Tara là một thắng cảnh hồ muối – sa mạc thiên nhiên của Nam Mỹ nằm ngay giữa biên giới ba quốc gia Bolivia – Chile – Argentina.
Hồ Muối Salar de Tara là một khu vực bảo tồn thiên nhiên quốc gia của Chile, Los Flamencos National Reserve, rộng đến 740 km2. Vì là một khu vực bảo tồn thiên nhiên nên môi trường chung quanh Salar de Tara được bảo vệ khá kỹ, do đó nét hoang sơ vẫn có thể nhận thấy ở nơi đây. Con người chưa thương mại hoá nên ngoại trừ các vết đường mòn do xe chạy hay những người hiking để lại dấu vết trên đường đi, du khách cần chuẩn bị những đồ dùng cần thiết cho mình trên đường đi. Nếu bạn đi tour thì dĩ nhiên đỡ phải lo phần này.
Tuy nhiên, trước khi làm các chuyến du ngoạn chung quanh thị xã San Petro de Atacama, du khách cần để ý đến tên các thắng cảnh Hồ Muối vì bạn rất dễ lầm lẫn khi đọc thoáng qua tên các địa danh ở đây. Thí dụ như Salar de Atacama là hồ muối lớn nhất nằm ngay phía nam của thành phố nên ít ai lầm. Nhưng người ta rất dễ lầm Salar de Aguas Calientes với Laguna Aguas Clientes, hoặc khi bạn hỏi về một hồ muối nước nóng “Salar de Aguas Calientes” thì bạn phải cho biết là bạn muốn hỏi về “Hồ muối nước nóng” nào, vì có đến ba “Hồ muối nước nóng” trong địa bàn. Bạn cũng phải để ý “Salar de Talar” khác hẳn với “Salar de Tara” hay “Laguna Tara”. Hai địa danh này khá gần, chỉ cách xa nhau như “đêm ngày”!
Salar de Tara nằm trên độ cao 4,860m, được xem là một địa danh “cao nguyên sa mạc” cao nhất Atacama và cũng cao nhất thế giới. Độ cao cũng là một trở ngại cho những ai không chịu đựng được độ cao vì càng lên cao, độ loãng của oxyzen càng nhiều khiến bạn cảm thấy nhức đầu khó thở. Cảm giác nhức đầu khó thở khi thiếu oxyzen này khó mà có thể diễn tả cho người khác hiểu được, vì tuỳ theo cơ thể chịu đựng của mỗi người mà cảm giác khác nhau. Bạn cần tập hít thở cho đúng cách hoặc bạn nên đem theo một bình oxyzen nhỏ phòng hờ.
Từ thành phố San Petro de Atacama (một thành phố nhỏ nằm phía bắc thủ đô Santiago*) du khách lái xe về hướng đông của highway 27. Đây là con đường nối liền ba xứ Chile – Bolivia và Argentina, đồng thời cũng là con đường đưa du khách băng ngang qua những ngọn núi lửa nổi tiếng của dãy núi Andes. Trên đường đi, bạn sẽ có dịp đến gần chân ngọn núi lửa nổi tiếng nhất và đẹp nhất là núi lửa Licancabur. Licancabur có hình dáng ngọn núi Phú Sĩ của xứ Phù Tang, nhưng nó cao hơn Phú Sĩ nhiều, Phú Sĩ cao 3,776m còn Licancabur cao đến 5,920m. Ngọn Phú Sĩ nổi bật trên nền trời vì chung quanh nó không có ngọn núi cao nào để so sánh với nó. Nhưng chung quanh Licancabur thì khác hẳn, có rất nhiều ngọn núi lửa khác vây quanh. Nhờ thế mà người ta mới nhận thấy nét đẹp của nó khi so sánh với các ngọn núi khác. Người đẹp Tây Thi gái nước Việt xưa kia có đẹp, chắc hẳn là vì nàng đã được so sánh với các người con gái cùng thôn. Còn nếu thế giới chỉ có duy nhất một thiếu nữ trên cõi đời, dù nhan sắc nàng như thế nào chăng nữa thì tôi tin chắc người thiếu nữ đó vẫn là mỹ nhân của tất cả phái nam. Núi Phú Sĩ nằm trong trường hợp này! Xứ Phù Tang không có ngọn núi nào chung quanh Phú Sĩ nên người ta cho Phú Sĩ là đẹp. Nhưng nếu đem Phú Sĩ so với các ngọn núi lửa trên thế giới thì tôi vẫn cho Cotopaxi của Ecuador là một ngọn núi cao có hình dáng rất đẹp. Ngọn Licancabur tuy nhỏ và trên đỉnh không có nhiều tuyết nhưng lại có một vóc dáng cân đối nổi bật trên trời không. Đứng từ Moon Valley nhìn về không gian của Licancabur trên nền trời xanh thẫm quả là một hình ảnh tuyệt đẹp. Thế giới này còn rất nhiều ngọn núi đẹp mà chúng ta chưa có dịp biết đến.

Dưới chân ngọn núi Licancabur, một dòng sông nhỏ do nước tuyết tan chảy lững lờ theo chiều thoai thoải của bình nguyên sa mạc. Hoang mạc tưởng như khô cằn đó bỗng dưng sinh động nhờ dòng nước nhỏ bé chảy qua. Những đám cỏ cộng lẫn với rêu xanh là nơi “những con vịt trời của vùng Atacama” tụ về đây tắm lội quây quần tìm kiếm thức ăn của chúng.

Salar de Tara là một khu vực rộng đến 740 km2 và cách thị xã San Petro de Atacama chỉ hơn trăm cây số. Vượt qua chân núi Licancabur là bạn đã đi được khoảng nửa đường. Cổng vào Salar de Tara chỉ là một bức tường nhỏ, thông tin cho du khách biết đã vào khu vực “Bảo tồn quốc gia Los Flamencos”.
Hình ảnh đầu tiên của Salar de Tara tạo cho du khách những ấn tượng lạ lùng khi nhìn thấy những tảng đá cao đứng sừng sững cô độc trên một vùng sa mạc hết sức rộng lớn hoang vu. Những tảng đá này không nằm gần nhau, chúng rời rạc và có nhiều hình dáng để du khách tha hồ tưởng tượng. Một trong những tảng đá đó, lạ lùng nhất có lẽ là tảng đá cao lớn như một tảng thạch trụ, cao có đến 30m đứng giữa sa mạc, người địa phương gọi là tượng đá Packaramon. Tuy nhiên, người ta vẫn có thể hình dung ra một hình tượng linga trong Ấn Độ giáo do tạo hoá đẽo gọt và đặt đứng giữa sa mạc, nối liền giữa cha trời và mẹ đất.

Từ Packaramon vào đến hồ muối Salar de Tara, du khách còn phải ngồi trên xe chạy trên sa mạc khoảng gần 25km mới đến điểm xuống xe đi hiking vào khu vực hồ muối. Đoạn đường sa mạc tuy hơi cực nhọc nhưng lại là dịp để du khách cảm nhận được không gian sa mạc sỏi đá chung quanh. Thường thì nói đến sa mạc là người ta hình dung ngay đến các ngọn đồi cát nóng bỏng với ánh nắng mặt trời hay cái lạnh cắt da ban đêm. Nhưng khu vực sa mạc Salar de Tara không có đồi cát mà chỉ có toàn sỏi đá, một phần sỏi đá này được hình thành từ núi lửa. Tôi vô tình nhặt được một viên đá Obsidian (đá vỏ chai) màu đen tuyền còn nguyên vẹn, cất giữ đem về làm kỷ niệm. Đây là loại đá mà người thổ dân thuở xa xưa thường đẽo gọt các miếng đá obsidian này làm thành các loại vũ khí sắc bén như búa rìu, đầu lao để đi săn bắn hay tự vệ. Khi có dịp đến Easter Island (đảo Phục Sinh) tôi cũng thấy loại đá này được thổ dân ngày xưa ở đây xử dụng. Con người từ thuở xa xưa đã có những điểm học hỏi lẫn nhau, học tự bao giờ và làm thế nào để họ “học lóm nhau” vẫn là công việc tìm hiểu của các nhà khảo cổ học. Bây giờ đá obsidian đen tuyền được đẽo gọt dùng làm đồ trang sức thời trang cho phụ nữ.

Cathedral of Tara là tên của dãy núi dài gần 3km chạy suốt đến tận hồ muối Salar de Tara. Đây cũng là điểm du khách bắt đầu hiking xuống khu vực hồ muối. Những tảng núi cao đứng liền nhau, trông giống như các tháp nhọn nhà thờ, có lẽ vì thế người ta đặt tên là Cathedral de Tara. Đứng trên một điểm cao, có thể nhìn các đoàn người li ti di chuyển bên chân dãy núi Cathedral và xa xa là hồ muối Salar de Tara. Hình ảnh không gian này chính là điểm khác biệt giữa hồ muối Salar de Tara và các hồ muối khác của khu vực Atacama.
Đi lần xuống gần hồ muối, bạn sẽ bắt gặp các đàn Llamas, Vicuna đang thơ thẩn tìm ăn. Chúng là những loại lạc đà nhỏ không bướu, chúng sống trên độ cao 2,500m và được chính quyền bảo vệ không cho con người giết hại. Giữa hồ, đàn chim hồng hạc Flamingo có đến hàng ngàn con bay về tìm thức ăn, tạo cho không gian Salar de Tara trở nên hết sức thơ mộng dễ thương.
Một bữa ăn trưa giữa cánh đồng sa mạc với đất trời, vừa ăn vừa ngắm nhìn màu sắc nâu nhạt của dãy núi bao quanh hồ muối cộng lẫn màu đỏ nổi bật của dãy núi Cathedral de Tara. Thưởng ngoạn cảnh những con Llamas, Vicuna cắm cúi nhai thức ăn của chúng bên bờ hồ với màu xanh của cỏ, màu trắng của muối, và màu vàng của đất. Ngoài ra không gian hồ muối màu xanh lam và đàn chim hồng hạc cho người du khách một hình ảnh hết sức thơ mộng. Đẹp nhất là lúc đàn hồng hạc cùng nhau tung cánh bay chuyển đổi vị trí trên hồ. Không gian đó tưởng chừng như chỉ có trong những câu chuyện thần tiên.

Nếu bạn thích mạo hiểm, thích hiking, Salar de Tara là một địa danh mà bạn không thể thiếu trong hành trình du lịch của bạn.
Trần Nguyên Thắng/ATNT Tours & Travel
*Hình trong bài do tác giả cung cấp
*San Petro de Atacama (SPA) là một thành phố nhỏ nằm phía bắc thủ đô Santiago nằm trên cao độ 2,500m so với mực nước biển. Phía đông bắc thành phố có dãy núi Andes phân chia biên giới với quốc gia láng giềng là Bolivia (cách SPA khoảng 45km) và phía đông là biên giới với Argentina (cách SPA khoảng 160km). Dân số của thành phố nhỏ này chỉ hơn chín ngàn dân sinh sống (theo thống kê hiện tại, năm 2015).
